TIỂU ĐƯỜNG TYPE 2 CÓ THỂ TĂNG NGUY CƠ SA SÚT TÂM THẦN Ở PHỤ NỮ

17/08/2021
Phụ nữ mắc bệnh tiểu đường týp 2 có nguy cơ dẫn tới sa sút tâm thần do tổn thương hoặc giảm tưới máu mao mạch não.
TIỂU ĐƯỜNG TYPE 2 CÓ THỂ TĂNG NGUY CƠ SA SÚT TÂM THẦN Ở PHỤ NỮ

Phụ nữ mắc bệnh tiểu đường týp 2 có nguy cơ dẫn tới sa sút tâm thần do tổn thương hoặc giảm tưới máu mao mạch não.

 >> KIỂM SOÁT ĐƯỜNG HUYẾT SAU ĂN Ở BỆNH NHÂN ĐÁI THÁO ĐƯỜNG TYPE 2

Đây là kết quả nghiên cứu phân tích số liệu gần 2,5 triệu bệnh nhân tiểu đường của 14 quốc gia, gần 20 % số phụ nữ tham gia chương trình có nguy cơ cao bị sa sút tâm thần do nguyên nhân mạch máu hơn là nam giới.

Theo Hội Alzheimer Hoa Kỳ, các triệu chứng đặc trưng của sa sút tâm thần do nguyên nhân mạch máu là suy giảm trí nhớ, khả năng tư duy (suy nghĩ phán đoán) và khó khăn diễn đạt lời nói do giảm dòng máu tưới vào mao mạch máu não.

Đối với các sa sút tâm thần do nguyên nhân khác giống nhau ở 2 giới nam và nữ. Khoảng 60% bệnh nhân tiểu đường có nguy cơ cao bị sa sút tâm thần hơn là ở những bệnh nhân không bị tiểu đường. Kết quả này được công bố trên Tạp chí Chăm sóc tiểu đường (Diabetes Care) ngày 17/12 /2015.

Ts Rachel Huxley Trưởng Khoa Sức khỏe Trường Đại học Tổng hợp Curtin, Perth, Australia cho biết kết quả nghiên cứu nguyên nhân sa sút tâm thần trên phù hợp với cơ chế gây nguy cơ bệnh tim và đột quỵ cao ở phụ nữ mắc bệnh tiểu đường.

“Chúng ta chưa hiểu biết đầy đủ về nguy cơ cao như vậy ở phụ nữ, và có thể liên quan đến nội tiết tố. Ngoài ra có thể do tình trạng khó kiểm soát lượng đường huyết ở phụ nữ so với nam giới”.

Nghiên cứu này không chứng minh tiểu đường týp 2 có gây ra các týp chẩn đoán khác của sa sút tâm thần mà chỉ nhận định về mối liên quan giữa tiểu đường và sa sút tâm thần do nguyên nhân mạch máu.

Khoảng 44 triệu người trên toàn thế giới bị sa sút tâm thần và các triệu chứng sa sút thường do 2 nguyên nhân chính sau:

-       Bệnh Alzheimer (không phải do giảm tưới máu mao mạch não).

-       Do nguyên nhân mạch máu, có thể phòng ngừa được.

Các yếu tố lối sống có tác động đến sa sút tâm thần do nguyên nhân mạch máu gồm tiểu đường týp 2, hút thuốc lá và béo phì.

 Nghiên cứu của chúng tôi kéo dài hơn 10 năm với số liệu của 2,3 triệu người không mắc bệnh sa sút tâm thần và của hơn 102 ngàn bệnh nhân sa sút tâm thần. Gần 20% bệnh nhân có nguy cơ cao bị sa sút tâm thần do nguyên nhân mạch máu ở nữ so với nam giới sa sút tâm thần không do nguyên nhân mạch máu (nhưng có thể bị Alzheimer) kèm theo bị tiểu đường tương đương nhau ở 2 phái – tuy nhiên, cao hơn tới 40 % ở những người không bị tiểu đường.

Cho đến hiện tại các nhà khoa học vẫn chưa rõ tại sao tiểu đường týp 2 có thể gia tăng nguy cơ bị sa sút tâm thần ở cả nam và nữ. Chưa có câu trả lời nhưng một số nghiên cứu cho tổn thương mao mạch não (ở bệnh nhân tiểu đường) là yếu tố quan trọng.

Bs James Ellison, đơn vị nghiên cứu trí nhớ và bệnh lão khoa thuộc Hệ thống Christana Care Health, Wilmington, (người không tham gia nghiên cứu này) cho biết tiểu đường gây tổn hại mao mạch và mao mạch ở người trong quá trình lão hóa là nguyên nhân chủ yếu gây ra sa sút tâm thần do nguyên nhân mạch máu. Nhưng tại sao nguyên nhân này lại trầm trọng hơn ở nữ so với nam giới thì chưa rõ ràng.

Thông điệp cho bác sĩ điều trị là sàng lọc cẩn thận tiểu đường và tiền tiểu đường và chú ý nguy cơ cao ở phụ nữ nói chung và phụ nữ mang thai. Người bệnh tiểu đường không nên quá lo lắng vì sa sút tâm thần mà lưu ý thay đổi lối sống có thể giảm nguy cơ sa sút tâm thần. Đó là bỏ thuốc lá, tăng hoạt động rèn luyện thể lực, theo tiết chế ăn uống, giảm dùng bia rượu, giảm cân, v.v…

Tiết chế ăn uống (phải biết chúng ta sẽ dùng thức ăn gì), hoạt động và giữ tinh thần thoải mái có thể giảm nguy cơ sa sút tâm thần. Sự thật này như đúng như ngạn ngữ “Một cơ thể khỏe mạnh cần có tinh thần khỏe mạnh”.

Bs Phạm Văn Trụ

Theo: Type 2 Diabetes May Raise Dementia Risk, Especially in Women. HealthDay.

Nguồn: Rachel Huxley, D.Phil., M.A., head, School of Public Health, Curtin University, Perth, Australia; James M. Ellison, M.D., M.P.H., Swank Foundation endowed chair, memory care and geriatrics, Christiana Care Health System, Wilmington, Del.; Dec. 17, 2015, online, Diabetes Care

Thursday, December 17, 2015.

Tin tức khác?

CÂU CHUYỆN SỨC KHỎE: VĂN HÓA KHÁM BỆNH

CÂU CHUYỆN SỨC KHỎE: VĂN HÓA KHÁM BỆNH

Bác sĩ cũng là con người, cũng có lúc mệt mỏi. Hiểu được vậy, người bệnh và gia...

CÂU CHUYỆN SỨC KHỎE: BỆNH BƯỚU CỔ

CÂU CHUYỆN SỨC KHỎE: BỆNH BƯỚU CỔ

Bướu cổ là tên gọi phổ biến để chỉ bướu xuất phát từ tuyến giáp, trong y học gọi...

DINH DƯỠNG CHO NGƯỜI BỆNH

DINH DƯỠNG CHO NGƯỜI BỆNH

Đã từ lâu và rất nhiều người (kể cả nhân viên y tế) sai lầm khi nghĩ rằng trong...

TRÒ CHUYỆN CÙNG CHUYÊN GIA: BỆNH TIM MẠCH VÀ CAO HUYẾT ÁP

TRÒ CHUYỆN CÙNG CHUYÊN GIA: BỆNH TIM MẠCH VÀ CAO HUYẾT ÁP

PGS. TS. BS Nguyễn Hoài Nam - Tổng thư ký Hội phẫu thuật Lồng ngực và Tim mạch;...

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây